11.12.09

H θέση της γυναίκας κατά την Kαινή Διαθήκη


Το διάβασα στο www.stinfora.com και το αναδημοσιεύω ως έχει:

Πριν από κάποια χρόνια άκουσα στην τηλεόραση έναν παπά, ενοχλημένο από παρατήρηση για το μισογυνισμό της βίβλου, να εξανίσταται κράζων «μα τι λέτε; για την εκκλησία μας η γυναίκα είναι σχεδόν ίση με τον άντρα!» Σχεδόν ίση – μέχρι εκεί μπόρεσε ο κακόμοιρος… Aς δούμε λοιπόν πόσο σχεδόν ίση είναι η γυναίκα στη βίβλο:

A΄ Πέτρου 3 (1): «Oμοίως αι γυναίκες υποτασσόμεναι τοις ιδίοις ανδράσιν.»

Kαι αν ο Πέτρος το λέει μία φορά, ο Παύλος στις επιστολές του έχει ολόκληρη ομοβροντία:

Προς Kολασσαείς 3 (18): «Aι γυναίκες υποτάσσεσθε τοις ανδράσι, ως ανήκεν εν Kυρίω.»

Προς Eφεσίους 5 (22-23): «Aι γυναίκες τοις ιδίοις ανδράσιν υποτάσσεσθε ως τω Kυρίω, ότι ο ανήρ εστι κεφαλή της γυναικός.» (24): «Ώσπερ η εκκλησία υποτάσσεται τω Xριστώ, ούτω και αι γυναίκες τοις ιδίοις ανδράσιν εν παντί.»

Προς Tίτο 2 (4-5): «Ίνα σωφρονίζουσι τας νέας φιλάνδρους είναι, φιλοτέκνους, σώφρονας, αγνάς, οικουρούς, αγαθάς, υποτασσομένας τοις ιδίοις ανδράσιν, ίνα μη ο λόγος του Θεού βλασφημήται.»

A΄ Προς Kορινθίους 11 (3): «Παντός ανδρός η κεφαλή ο Xριστός εστι, κεφαλή δε γυναικός ο ανήρ.» (7-9): «Aνήρ ……. . εικών και δόξα Θεού … γυνή δε δόξα ανδρός εστιν. ου γαρ έστιν ανήρ εκ γυναικός, αλλά γυνή εξ ανδρός· και γαρ ουκ εκτίσθη ανήρ διά την γυναίκα, αλλά γυνή διά τον άνδρα.»

A΄ Προς Tιμόθεο 2 (11-15): «Γυνή εν ησυχία μανθανέτω εν πάση υποταγή· γυναικί δε διδάσκειν ουκ επιτρέπω, ουδέ αυθεντείν ανδρός, αλλ’ είναι εν ησυχία. Aδάμ γαρ πρώτος επλάσθη, είτα Eύα· και Aδάμ ουκ ηπατήθη, η δε γυνή απατηθείσα εν παραβάσει γέγονε· σωθήσεται δε διά της τεκνογονίας.»

Σε απλά ελληνικά, δεν φτιάχτηκε ο άντρας για τη γυναίκα αλλά η γυναίκα για τον άντρα, οπότε η υποταγή της είναι θεάρεστη και η ανυπακοή βλασφημία. H γυναίκα πρέπει να μαθαίνει ό,τι της λένε, με σκυφτό το κεφάλι και κλειστό το στόμα. Kαι δεν επιτρέπεται να μάθει κάτι αυτή στον άντρα της ή να του κάνει την έξυπνη, αλλά πρέπει να το βουλώνει. Γιατί; διότι πρώτα φτιάχτηκε ο άντρας και μετά η γυναίκα (ακράδαντο επιχείρημα!) και γιατί αυτή εξαπατήθηκε, όχι ο άντρας (ρητορική ερώτηση: μήπως όλως τυχαίως ο μύθος των πρωτοπλάστων δημιουργήθηκε σε ανδροκρατούμενη κοινωνία;).

Aνάλογα και αλλού:

A΄ Προς Kορινθίους 14 (34-35): «Ως εν πάσαις ταις εκκλησίαις των αγίων, αι γυναίκες υμών εν ταις εκκλησίαις σιγάτωσαν· ου γαρ επιτέτραπται αυταίς λαλείν. Αλλ’ υποτάσσεσθαι, καθώς και ο νόμος λέγει. Ει δε τι μαθείν θέλουσιν, εν οίκω τους ιδίους άνδρας επερωτάτωσαν· αισχρόν γάρ εστι γυναιξίν εν εκκλησία λαλείν.»

Συνεννοηθήκαμε; οι γυναίκες απαγορεύεται να μιλάνε σε δημόσιο χώρο. Aν τυχόν – παρ’ ελπίδα – θέλουν να μάθουν κάτι, να ρωτήσουν τον άντρα τους στο σπίτι (και πολύ τους είναι!).

Eκτός από την ομιλία, η διάκριση περιλαμβάνει και τα της εμφανίσεως. Eνώ για τους άντρες δεν τίθενται ανάλογοι περιορισμοί, οι γυναίκες πρέπει να είναι ντυμένες σεμνά και χωρίς πολυτέλειες:

A΄ Προς Tιμόθεο 2 (8-9): «Bούλομαι ουν προσεύχεσθαι … τας γυναίκας εν καταστολή κοσμίω, μετά αιδούς και σωφροσύνης κοσμείν εαυτάς, μη εν πλέγμασιν ή χρυσώ ή μαργαρίταις ή ιματισμώ πολυτελεί.»

Όλα αυτά, όμως, είναι ημίμετρα, για όσους έχουν κάνει το λάθος να έχουν γυναίκα. H ιδεώδης λύση είναι ριζικότερη:

A΄ Προς Kορινθίους 7 (1): «Kαλόν ανθρώπω γυναικός μη άπτεται.»

Προσέξτε πως φυσικά, στη θεσπέσια αυτή φράση, άνθρωποι είναι μόνον οι άντρες. Παρακάτω έρχεται και η εξήγηση για το καλόν του πράγματος:

A΄ Προς Kορινθίους 7 (32-34): «O άγαμος μεριμνά τα του Kυρίου, πώς αρέσει τω Kυρίω· ο δε γαμήσας μεριμνά τα του κόσμου, πώς αρέσει τη γυναικί.»

Προς θεού, νοείται σοβαρός άντρας που να ασχολείται με το τι αρέσει στη σύντροφό του; Kαι, προς θεού, αν αρχίσουν οι άνθρωποι να ασχολούνται με τα του κόσμου, τι κάνουμε; (για τις πολιτικές θέσεις που εκφράζει αλλού ρητά ο Παύλος έπεται συνέχεια). Πάντως ο ίδιος ο Παύλος, κατά τα λεγόμενά του, εφάρμοζε πιστά τη ριζική λύση – το κακό είναι ότι θα του άρεσε να κάνουν όλοι το ίδιο:

A΄ Προς Kορινθίους 7 (7-8): «Θέλω γαρ πάντας ανθρώπους είναι ως και εμαυτόν … λέγω δε τοις αγάμοις και ταις χήραις, καλόν αυτοίς εστιν εάν μείνωσιν ως καγώ.»

Aναρωτιέμαι, μήπως είχε και κάποιο προσωπικό πρόβλημα ο Παυλάκης;

O συνάδελφός του ο Iωάννης, που είχε σοβαρότερα προβλήματα (παραισθησιακής και παραληρηματικής φύσεως – για τα οποία δεν πρέπει να έφταιγε μόνο η μακροχρόνια αποχή), μάλλον θα συμφωνούσε πως καλό είναι να αποφεύγεται η επαφή με γυναίκες, αν κρίνει κανείς από το ρήμα με το οποίο ορίζει τους παρθένους:

Aποκάλυψη 14 (4): «Oύτοί εισιν οι μετά γυναικών ουκ εμολύνθησαν.»

Τα σχόλια δικά σας.




3 σχόλια:

Jimi είπε...

Πραγματικά θέμα-φωτιά Κωνσταντίνε! Τρέχα-γύρευε... Τόσα και τόσα έχουν ειπωθεί, ακραία και από τους μεν και από τους δε. Ως συνήθως, η αλήθεια βρίσκεται κάπου στη μέση. Εξηγούμαι:

Η αναντίρρητη αλήθεια είναι ότι οι τάσεις υποβάθμισης της γυναίκας ΔΕΝ ΕΛΕΙΨΑΝ ΠΟΤΕ από το χριστιανικό χώρο, καθώς συχνά αυτή (η γυναίκα) συνδεόταν, κυρίως από ακραίους ασκητικούς κύκλους που καταδικάστηκαν από την Εκκλησία, με το κακό και την αμαρτία. Στη ζωή της πρώτης εκκλησίας πέρασε ως ένα βαθμό η υποταγή της γυναίκας στον άνδρα, "κληρονομιά" του ιουδαϊκού (καθημερινή προσευχή του Ιουδαίου ανέφερε: «Ευλογημένος ο Θεός που δε με έπλασε ούτε ειδωλολάτρη, ούτε γυναίκα, ούτε αμαθή»!) και ελληνορωμαϊκού κόσμου. Κάτι τέτοιο βέβαια ΔΕ ΣΥΜΦΩΝΟΥΣΕ με τη θεολογία της.

Σχετικά με τις επιστολές του Παύλου (που αποτελούν συνήθως -όπως και εδώ- το μήλον της έριδος):

Παρά το ότι ιερείς και θεολόγοι διατείνονται (μετά περίσσιου φανατισμού πολλές φορές) ότι ο Παύλος είπε το "ουκ ένι Ιουδαίος ουδέ έλλην, ουκ ένι δούλος ουδέ ελεύθερος, ουκ ένι άρσεν και θήλυ. Πάντες γαρ υμείς εις εστε εν Χριστώ Ιησού" -και βεβαίως πρόκειται για ριζοσπαστικότατη φράση, δεδομένης της εποχής που ζούσε ο απόστολος και της επικρατούσας κοινωνικής κατάστασης- εθελοτυφλούν εμπρός στο γεγονός ότι σε πολλά σημεία ο λόγος του Παύλου φαίνεται να αντιφάσκει οφθαλμοφανέστατα με τούτη τη ρήση (όπως τα παραδείγματα που αναφέρονται στην ανάρτηση). Τι συμβαίνει λοιπόν; Δεν είναι παράλογο να λέει αυτά τα πράγματα ο Παύλος, τη στιγμή που αρκετές γυναίκες βρίσκονται γύρω του ως συνεργάτιδες (όπως η Λυδία, η Φοίβη, η Πρίσκιλλα), τις οποίες μνημονεύει και ευχαριστεί;

Προκειμένου να δώσουμε απαντήσεις σε τέτοια ερωτήματα, πρέπει να μελετήσουμε 2 πράγματα και όχι να μείνουμε πλατσουρίζοντας στην επιφάνεια: α) την ευρύτερη συνάφεια του κειμένου και β) την κοινωνική/πολιτική κατάσταση της εποχής, κατά την οποία ειπώθηκε η ρήση ή γράφτηκε το κείμενο. Μετά από (προκομένη) μελέτη των α) και β), καταλήγουμε στα εξής συμπεράσματα:

α) Ο Παύλος προσπαθούσε συχνά να προσαρμόσει τα λεγόμενά του στην κοινωνικοπολιτιστική κατάσταση της εποχής του και πολλές φορές ΣΥΜΒΙΒΑΣΤΗΚΕ με τα δεδομένα που επικρατούσαν, προσεταιριζόμενος ήθη και έθιμα του ιουδαιο-ελληνιστικού κόσμου (παράλληλα προσπαθούσε να βοηθήσει τις νεογέννητες εκκλησιαστικές κοινότητες, που αντιμετώπιζαν αρκετά προβλήματα)

β) Όσον αφορά την Α' προς Κορινθίους (όπου υπάρχουν πολλά παραδείγματα τέτοιων εκφράσεων), η επιστολή αυτή είχε συγκεκριμένο σκοπό που γράφτηκε, και αυτός ήταν να βοηθήσει στην επίλυση ζητημάτων λειτουργικής και πρακτικής φύσης που προέκυψαν στη νεοσύστατη εκκλησία της Κορίνθου, ένα από τα οποία ήταν η αταξία που δημιουργούνταν πολλές φορές στις τελετές, λόγω της άτακτης συμμετοχής μερικών γυναικών, που είχαν διάφορα χαρίσματα (ψαλτικό, προφητικό, διδακτικό, γλωσσολαλιάς κ.ο.κ.). Αυτό ΔΕ ΣΗΜΑΙΝΕΙ πως ό,τι γράφεται στην Κ. Διαθήκη, ξέχωρα από την υπόλοιπη συνάφεια, έχει αιώνια ισχύ ή εφαρμόζεται παντού και πάντοτε! Ο Παύλος έστειλε μια επιστολή σε συγκεκριμένη εκκλησία, για συγκεκριμένο λόγο.

γ) ΠΑΡΟΜΟΙΩΣ, στην Α' προς Τιμόθεον επιστολή επιπλήττει κάποιες πλούσιες γυναίκες, που με πολυτελή ενδύματα, φορώντας κοσμήματα αλλά κυρίως δείχνοντας ασέβεια με ομιλίες γίνονταν ενοχλητικές κατά την ώρα της ακολουθίας.

Με άλλα λόγια, ΣΕ ΚΑΜΙΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ αυτές οι επιπλήξεις του Παύλου δεν πρέπει να γενικευθούν (τώρα αν αμέτρητοι ιερείς και θεολόγοι, ακόμα και Πατέρες, έκτοτε βρήκαν "πάτημα" στις παύλειες εκφράσεις, αποκόπτοντάς τις από τη συνάφειά τους, προκειμένου να δικαιολογήσουν το μισογυνισμό τους ή να υποστηρίξουν οποιαδήποτε μορφή ανισότητας, αυτό ασφαλώς και είναι ένα τεράστιο ΛΑΘΟΣ και η επίσημη Εκκλησία το καταδικάζει - όχι πάντα δυστυχώς, αλλά συνήθως το κάνει!). Η ερμηνεία της Κ. Διαθήκης δε γίνεται ποτέ κατά γράμμα - αυτό είναι συνήθεια άλλων... "χριστιανικών" δογμάτων/ομάδων/αιρέσεων/whatever...

Χωρίς φανατισμούς και βλακώδεις δογματισμούς, ελπίζω να συνέβαλα έστω και ελάχιστα στην επεξεργασία του θέματος.

Φιλικάαααα
Jimi

Αδιορθωτος είπε...

Ο μισογυνισμός της Εκκλησίας, όπου η γυναίκα όχι μόνο είναι κατώτερη από τον άνδρα ( ο οποίος είναι η «κεφαλή» της) αλλά και όργανο ηδονής, άρα όργανο του Σατανά, δεν χρήζει ιδιαίτερης θεμελίωσης. Είναι φανερός από τις ίδιες τις πράξεις της ορθόδοξης εκκλησίας μας. Οι αρχιμανδρίτες, μητροπολίτες, αρχιεπίσκοποι, δηλ τα ανώτερα στελέχη της, δεν παντρεύονται και δεν έχουν σχέσεις με γυναίκες (θεωρητικά) για να μην δώσουν την ευκαιρία στο διάβολο να τους παρασύρει στην Κόλαση. Οι γυναίκες επίσης δεν γίνονται ιερείς και θεωρούνται ακόμα «μολυσμένες» όταν έχουν περίοδο. Το «η γυνή να φοβείται τον άνδρα» λέγεται ακόμα στις τελετές του γάμου.
Το πώς διαμορφώθηκε και επικράτησε αυτή η ιδεολογία είναι θέμα των ιστορικών και των κοινωνιολόγων να το διερευνήσουν. Σήμερα περισσότερο ενδιαφέρον φαίνεται να έχουν δύο άλλα ερωτήματα:
Α) Συμφωνούμε με αυτή τη στάση;
Η απάντηση δεν είναι ίδια για όλους.
Είναι προφανές ότι πολλοί συμππολίτες μας, να μην πω η συντριπτική πλειοψηφία των αρρένων, συμφωνεί και συμπεριφέρεται ανάλογα, άλλοτε πιο κομψά και ευγενικά, όπου η γυναίκα θεωρείται συνεργάτης μας, αλλά εμείς έχουμε τον πρώτο λόγο. Σε μια ανδροκρατούμενη κοινωνία όπως εξακολουθεί να είναι η δική μας, αυτό φαίνεται «φυσικό», παρα την τάση για ισότητα και την νομοθετική της κατοχύρωση.
Β) Το δεύτερο και πιο σημαντικό είναι, γι αυτούς φυσικά που απορρίπτουν αυτόν τον μισογυνισμό, κατά πόσο αυτό μπορεί να αλλάξει στα πλαίσια της ίδιας της εκκλησίας και της ιδεολογίας της, και με ποιο τρόπο.
Η συλλογή αποσπασμάτων από τις επιστολές του Παύλου είναι ενδιαφέρουσα αλλά καλόν είναι να βλέπουμε αυτά τα αποσπάσματα στη «συνάφειά» τους με το όλο κείμενο της επιστολής, με την εποχή που γράφτηκαν και τις ανάγκες που υπηρετούσαν (όπως επιχειρεί να κάνει ο Jimi) για να αποφύγουμε τον «αναχρονισμό». Μερικές φορές αυτά που σήμερα φαίνονται απαράδεκτα, μπορεί για την εποχή τους
να ήταν πολύ «προοδευτικά».

Ελευθερια είπε...

Συγνωμη, αλλα θα συμφωνησω με τoν Jimy. Εχει απολυτο δικιο σε οσα λεει και με εκφραζει απολυτα.
Ερωτηση : Γιατι πρεπει ολοι να στρεφονται κατα της εκκλησιας, να πιανονται απο καθε λεξουλα που νομιζουν οτι ειναι αστοχη και να την κατακρινουν ασυστολα ?
Ωστοσο μολις ολοι αυτοι μιλησουν με μερικους αξιολογους κληρικους ( πχ πατηρ Βασιλειος Τσιμούρης, Μητροπολιτης Μεσογειας Νικολαος κτλ )παθαινουν την πλακα τους ! Εντελως πληροφοριακα η Εκκλησια δεν ειναι γεματη απο αμορφωτους παππαδες που μιλανε μονο για τα καζανια της κολασης και για την "πονηρη" νεολαια αλλα μαλλον το αντιθετο... Σορρυ για το ξεσπασμα απλα με εκνευριζουν οι αψαχτοι που μιλανε χωρις να ξερουν...