26.3.09

Τα διαστημικά καπούλια


H απόσταση ανάμεσα στις δύο ράγες των σιδηροδρομικών γραμμών στις ΗΠΑ, είναι 4 πόδια και 8,5 ίντσες (143,5 cm). Μάλλον παράξενος αριθμός. Γιατί άραγε έχει επιλεγεί το συγκεκριμένο διάκενο;

Διότι ο σιδηρόδρομος στις ΗΠΑ κατασκευάστηκε με τον τρόπο που είχε κατασκευαστεί ο σιδηρόδρομος στην Αγγλία, από Άγγλους μηχανικούς που μετανάστευσαν και οι οποίοι θεώρησαν ότι θα ήταν καλή σκέψη επειδή θα επέτρεπε να χρησιμοποιηθούν υπάρχουσες ατμομηχανές από την Αγγλία.

Και τότε, γιατί οι Άγγλοι κατασκεύασαν τις ατμομηχανές τους έτσι; Διότι οι πρώτες σιδηροδρομικές γραμμές κατασκευάστηκαν από τους ίδιους μηχανικούς που κατασκεύαζαν τραμ, στο οποίο χρησιμοποιούσαν ήδη το συγκεκριμένο διάκενο.

Και γιατί αυτό το διάκενο στο τραμ; Διότι οι κατασκευαστές του τραμ ήταν και κατασκευαστές αμαξών που χρησιμοποιούσαν τα ίδια εργαλεία και τις ίδιες μεθόδους.

Και γιατί οι άμαξες έχουν αυτό το διάκενο; Διότι, παντού στην Ευρώπη και στην Αγγλία, οι δρόμοι είχαν λούκια για τους τροχούς των αμαξών και ένα διαφορετικό διάκενο θα προκαλούσε διαρκώς βλάβες στους άξονες.

Και γιατί τα λούκια απέχουν τόσο μεταξύ τους; Διότι οι πρώτες μεγάλες οδοί στην Ευρώπη είχαν κατασκευαστεί από τους Ρωμαίους, με σκοπό να μετακινούνται εύκολα οι λεγεώνες τους. Οι πρώτες άμαξες ήταν οι πολεμικές άμαξες των Ρωμαίων. Οι άμαξες αυτές ήταν ιππήλατες: τις τραβούσαν δύο άλογα, τα οποία κάλπαζαν δίπλα-δίπλα και έπρεπε να απέχουν μεταξύ τους, ούτως ώστε το ένα άλογο να μην ενοχλεί το άλλο κατά τον καλπασμό. Προκειμένου να εξασφαλίζεται η σταθερότητα της άμαξας, οι τροχοί δεν έπρεπε να είναι ευθυγραμμισμένοι με τα ίχνη των αλόγων, ενώ δεν έπρεπε να είναι και πολύ απομακρυσμένοι, έτσι ώστε να αποτρέπονται τα ατυχήματα κατά την διασταύρωση δύο αμαξών στην ίδια οδό.

Ιδού λοιπόν η απάντηση στο αρχικό μας ερώτημα! Το διάκενο στις ράγες των Αμερικανικών σιδηροδρόμων εξηγείται αφού, 2.000 χρόνια νωρίτερα σε μιαν άλλη ήπειρο, οι ρωμαϊκές άμαξες κατασκευάζονταν ανάλογα με το φάρδος που έχουν τα καπούλια δύο αλόγων.

Και τώρα το κερασάκι στην τούρτα: Υπάρχει και μια προέκταση αυτής της ιστορίας με το διάκενο στις ράγες και τα καπούλια των αλόγων. Αν δει κανείς το Αμερικανικό διαστημικό λεωφορείο στην εξέδρα εκτόξευσής του, μπορεί να παρατηρήσει δύο πλευρικές δεξαμενές καυσίμων που είναι στηριγμένες εκατέρωθεν της κεντρικής δεξαμενής. Η εταιρεία Thiokol κατασκευάζει αυτές τις δεξαμενές στο εργοστάσιό της στην Γιούτα. Θα ήθελαν να τις κάνουν μεγαλύτερες, αλλά οι δεξαμενές αποστέλλονται σιδηροδρομικώς στο σημείο εκτόξευσης. Η σιδηροδρομική γραμμή μεταξύ του εργοστασίου και του Ακρωτηρίου Κανάβεραλ περνά από μια σήραγγα, κάτω από τα Βραχώδη Όρη. Αυτή η σήραγγα περιορίζει το μέγεθος των δεξαμενών στο πλάτος που έχουν τα καπούλια δύο αλόγων. Έτσι, το πλέον εξελιγμένο μεταφορικό μέσον του κόσμου, το διαστημικό λεωφορείο, εξαρτάται από το φάρδος των οπισθίων του αλόγου. Οι τεχνικές προδιαγραφές και η γραφειοκρατία είναι αθάνατες!

Επομένως, την επόμενη φορά που θα βρεθείτε να κρατάτε στα χέρια σας παράξενες προδιαγραφές και θα αναρωτιέστε ποια οπίσθια τις επινόησαν, θα έχετε θέσει το σωστό ερώτημα...




17.3.09

Η κυρία και τα μπισκότα

Θέλω να μοιραστώ μαζί σας ένα από τα πιο διδακτικά κείμενα που έχω λάβει ποτέ στο e-mail μου. Νομίζω ότι αξίζει τον κόπο να του ρίξετε μια ανάγνωση – ίσως αλλάξει λίγο τον τρόπο που βλέπατε τα πράγματα μέχρι σήμερα. Τουλάχιστον, το ελπίζω.

Μια νεαρή κυρία περίμενε την πτήση της στην αίθουσα αναμονής ενός μεγάλου αερολιμένα. Επειδή έπρεπε να περιμένει πολλές ώρες, αποφάσισε να αγοράσει ένα βιβλίο για να περάσει η ώρα. Μαζί, αγόρασε και ένα πακέτο μπισκότα.

Κάθισε σε μια πολυθρόνα στην αίθουσα VIP του αερολιμένα για να διαβάσει με ησυχία, βάζοντας τα μπισκότα δίπλα της. Στο διπλανό κάθισμα, κάθεται ένας άνδρας που διαβάζει το περιοδικό του.

Παίρνοντας η κυρία το πρώτο της μπισκότο, παρατηρεί ότι και ο άνδρας πήρε κι αυτός ένα. Αισθάνθηκε ενοχλημένη αλλά δεν είπε τίποτα. Σκέφτηκε:

«Τι νεύρα έχω! Εάν ήμουν σε κατάλληλη διάθεση θα τον χτυπούσα που τόλμησε!»

Για κάθε μπισκότο που έπαιρνε στη  συνέχεια, ο άνδρας έπαιρνε κι αυτός άλλο ένα.  Αυτό την εξαγρίωνε αλλά δεν θέλησε να κάνει σκηνή.

Όταν έμεινε μόνο ένα μπισκότο, σκέφτηκε:  «Για να δούμε τι θα κάνει αυτός ο καταχραστής τώρα;»

Τότε ο άνδρας παίρνει το τελευταίο μπισκότο και το κόβει στη μέση, δίνοντας της το ένα μισό.

«Ααα! Αυτό ήταν πάρα πολύ!» σκέφτηκε εξαγριωμένη και μονομιάς σηκώθηκε και όρμησε στην αίθουσα επιβίβασης.

Όταν κάθισε στο κάθισμά της μέσα στο αεροπλάνο, ψάχνοντας την τσάντα της για να πάρει τα γυαλιά της, διαπίστωσε πως –προς μεγάλη της έκπληξη– το πακέτο με τα μπισκότα της ήταν εκεί, άθικτο και κλειστό!

Αισθάνθηκε τόσο ντροπιασμένη! Συνειδητοποίησε ότι έκανε λάθος... Είχε ξεχάσει ότι τα μπισκότα της δεν τα είχε βγάλει ποτέ από την τσάντα της. Κι όμως, εκείνος ο άνδρας είχε μοιραστεί τα δικά του μπισκότα μαζί της, χωρίς κανένα συναίσθημα θυμού ή πίκρας.

Εκείνη πάλι, ήταν τόσο θυμωμένη, σκεπτόμενη ότι μοιραζόταν τα μπισκότα της μαζί του. 

Όμως πλέον, δεν υπήρχε καμία πιθανότητα ούτε να εξηγήσει, ούτε να ζητήσει συγγνώμη.

Το ηθικό δίδαγμα της ιστορίας αυτής, είναι πως υπάρχουν 4 πράγματα που δεν μπορείτε να ανακτήσετε:

Την πέτρα, αφού ριχθεί.

Τη λέξη, αφού ειπωθεί.

Την ευκαιρία, αφού χαθεί.

Τον χρόνο, αφού περάσει.